2004

Dës Säit befaasst sech mam Joer 2004.

Evenementer

Europa

• 6. Februar: 43 Doudeger bei engem Attentat am Metro vu Moskau.
• 11. Mäerz: Bommenattentater a Garen zu Madrid: bal 200 Doudeger an iwwer 1500 Blesséierter.
• 14. Mäerz : De Wladimir Putin gëtt als russesche President erëmgewielt.
• 15. Mäerz: Dem José Luís Rodríguez Zapatero seng Partei PSOE gewënnt d'Parlamentswalen a Spuenien.
• 29. Mäerz: An Irland gëtt d'Fëmmen an de Pubë verbueden.
• 25. Abrëll: E Referendum op Zypern iwwert eng Vereenegung vun der gespléckter Insel geet negativ aus: de griichesche Süden ass majoritär dergéint.
• 1. Mee: d'Europäesch Unioun vergréissert sech ëm 10 nei Länner.
• 23. Mee : Den Horst Köhler gëtt zum däitsche Bundespresident gewielt.
• 13. Juni: Bei de Wahle fir d'Europäescht Parlament an de 25 EU-Memberstaaten, geet d'Gauche als Gewënner erfir.
• 18. Juni : Zu Roum eenegen d'EU-Staats- a Regierungscheffen sech iwwert den Traité iwwert eng Constitutioun fir Europa.
• 30. Juli : Gasexplosioun zu Ghislenghien an der Belsch: 21 Doudeger, 120 Blesséierter.
• 3. September: Dramatesch Befreiungsaktioun zu Beslan a Südrussland. Dräi Deeg laang haten tschetschenesch Terroristen iwwer 1.300 Leit, déi meescht vun hinne Kanner, als Geiselen an enger Schoul gefaange gehalen. Ronn 340 Affer sinn ze bekloen.
• 21. November: Kontroverséiert Presidentschaftswahlen an der Ukraine.
• 22. November: D'Europäesch Commissioun mam President José Manuel Barroso hëlt hir Aarbecht op.
• 30. November: D'portugisesch Regierung vum Pedro Santana Lopes demissionéiert.
• 16. Dezember: D'EU-Staats- a Regierungscheffen decidéieren, vum 3. Oktober 2005 u Bäitrëttsverhandlunge mat der Tierkei ze féieren.

Lëtzebuerg

• 11. Februar: Fir d'éischte Kéier zu Lëtzebuerg (an och an der EU) ginn och Zaldoten aus anere EU-Memberstaate als nei Arméi-Rekrute vereedegt.
• 13. Mee: D'Pressegesetz vun 1869 gëtt reforméiert.
• 13. Juni: Bei de Chamberwalen 2004 kritt d'CSV 24 Sëtzer (+5), LSAP 14 (+1), DP 10 (-5), déi Gréng 7 (+2), ADR 5 (-2), Déi Lénk/KPL 0 (-1), FPL 0 (-).
• 31. Juli: D'Regierung Juncker-Asselborn, eng CSV-LSAP-Koalitiounsregierung, gëtt vereedegt.
• 27. September: De portugisesche Staatspresident Jorge Sampaio ass op Staatsvisite.
• 19. November: D'Verfaassung gëtt geännert.

Afrika

• 24. Februar : 517 Doudeger bei engem Erdbiewen a Marokko.

Amerika

• 28. Juni : Wahle fir d'Nationalparlament a Kanada. D'Liberal Partei gëtt erëmgewielt, mee huet net d'Majoritéit.
• August/September: Véier Mol hannerënee riichten Hurricanen an der Karibik an am Südoste vun den USA grouss Schied un, dausende Mënsche kommen (virun allem op Haiti) ëm d'Liewen.

USA

• 2. Mäerz : Den John Kerry gëtt demokratesche Kandidat fir d'Presidentschaftswahlen.
• 2. November : De George W. Bush gëtt als President vun de Vereenegte Staaten erëmgewielt mat 51 zu 49% vun de Stëmmen géint den John Kerry.

Südamerika

• 1. August : Feier an engem Akafszentrum zu Asunción a Paraguay, iwwer 400 Doudeger.
• 31. Oktober: Den Tabaré Vázquez gëtt zum President vun Uruguay gewielt.
• 31. Dezember: Bei engem Feier an enger Discothéik zu Buenos Aires stierwen 180 Leit.

Asien

Aniamtioun vum Ausbreede vun der Tsunami-Well, déi duerch ee Séibiewen am Indeschen Ozean ausgeléist gouf

• 4. Januar : De Mikhail Saakashvili gewënnt d'Presidentschaftswahlen a Georgien.
• 26. Dezember : Iwwer 285.000 Doudeger bei engem Äerdbiewen am Indeschen Ozean mat enger Stäerkt vu 9.0 op der Richterskala. Déi meescht Affer sin duerch d'Tsunamiën em d'Liewe komm, déi d'Biewe provozéiert hat.

Ozeanien & Pazifik

Arabesch Welt

• 20. Februar: Déi Konservativ gewannen d'Parlamentswalen am Iran.
• 28. Abrëll: Biller aus dem Prisong vun Abu Ghraib gi publizéiert, op deenen irakesch Gefaangener vun US-amerikanesche Giichtercher mësshandelt ginn.
• Uechter d'Joer: Bommenattentater am Irak maachen honnerte vun Affer.

Konscht & Kultur

• 28. Mee: D'Kulturzentrum vun der Neimënster-Abtei gëtt ageweit.

Literatur

• Servais-Präis: Claudine Muno fir Frigo.

Kino

• Lord of the Rings - The Return of the Emperor vum Peter Jackson kritt den Oscar fir de beschte Film;
• Fahrenheit 9/11 vum Michael Moore gewënnt d'Gëlle Palm zu Cannes;
• Les invasions barbares vum Denys Arcand kritt den César fir de beschte Film.

Lëtzebuerg

• La Revanche vum Andy Bausch.
• Heim ins Reich vum Claude Lahr.
• Der neunte Tag vum Volker Schlöndorff.

Wëssenschaft & Technik

• 23. Januar: D'europäesch Sonde Mars Express bréngt de Bewäis, datt et um Mars Waasser gëtt.
• 6. Mee: Lëtzebuerg gëtt Member vun der Europäescher Weltraumagence (ESA).
• 14. Dezember: De Viaduc de Millau, déi héchste Bréck vun der Welt, gëtt ageweit.

Sport

• De Lance Armstrong gewënnt den Tour de France fir d'sechste Kéier.
• Griicheland gewënnt d'Foussball-Europameeschterschaft.
• Olympesch Spiller zu Athen.

Gebuer

• 21. Juli: Wikipedia op lëtzebuergesch.

Gestuerwen

• 06. Januar: Nicolas Mosar, lëtzebuergesche Politiker.
• 07. Januar: Ingrid Thulin, schwedesch Schauspillerin.
• 23. Januar: Helmut Newton, däitsche Fotograf.
• 29. Januar: O.W. Fischer, éisträichesche Schauspiller.
• 02. Februar: Hikitsuchi Michio, japaneschen Aikido-Meeschter.
• 14. Februar: Marco Pantani, italienesche Vëlosportler.
• 19. Februar: Josy Mersch, lëtzebuergesche Vëlosportler.
• 04. Mäerz: Claude Nougaro, franséische Sänger.
• 20. Mäerz: Juliane van Oranje-Nassau, hollännesch Kinnigin vun 1948-1980.
• 28. Mäerz: Robert Merle, franséischen Auteur.
• 28. Mäerz: Peter Ustinov, britesche Schauspiller, Auteur a Regisseur.
• 30. Abrëll: Boris Pergamenschikov, russeschen Cellist (* 1948).
• 26. Mee : Nikolai Stepanowitsch Tschernych, russeschen Astronom.
• 02. Juni: Nicolaï Ghiaurov, bulgaresche Bass-Sänger (* 1929).
• 04. Juni: Nino Manfredi, italienesche Schauspiller.
• 05. Juni: Ronald Reagan, US-amerikanesche President a Schauspiller.
• 05. Juni: Iona Brown, englesch Violonistin an Dirigentin (* 1941).
• 06. Juni: Bernd Pfarr, däitsche Moler a Karikaturist.
• 06. Juni: Charles Marie Ternes, docteur en philosophie et lettres, Professer am Lycée Robert-Schuman.
• 07. Juni: Roger Matton, kanadesche Komponist (* 1929).
• 10. Juni, Ray Charles, US-amerikaneschen Jazz-Museker.
• 24. Juni: Marc Zanussi, lëtzebuergesche Politiker.
• 01. Juli: Marlon Brando, US-amerikanesche Schauspiller a Regisseur.
• 01. Juli: Paul Beghin, lëtzbuergesche Politiker a Jurist
• 08. Juli: Jean Lefebvre, franséische Schauspiller.
• 13. Juli: Carlos Kleiber, éisteräicheschen Dirigent (* 1930).
• 18. Juli: Inge Meysel, däitsch Schauspillerin.
• 18. Juli: Emile Gretsch, lëtzebuergeschen Dokter a Fechter
• 22. Juli: Serge Reggiani, italienesch-franséische Schauspiller a Sänger.
• 03. August: Henri Cartier-Bresson, franséische Fotograf.
• 08. August: Fay Wray, US-amerikanesch Schauspillerin.
• 17. August: Gérard Souzay, franséische Bariton-Sänger (* 1918 als Gérard Marcel Tisserand).
• 18. August: Elmer Bernstein, US-amerikanesche Komponist an Dirigent (* 1922).
• 29. August: Hans Vonk, hollänneschen Dirigent (* 1941).
• 3. September: André Dumortier, belsche Pianist, (* 1910).
• 21. September: Edmond Lux, lëtzebuergesche Moler.
• 22. September: Nico Weber, lëtzebuergesche Sproochwëssenschaftler.
• 28. September: Christl Cranz, däitsch Alpineschileeferin.
• 29. September: Heinz Wallberg, däitschen Trompettist, Violonist an Dirigent (* 1923).
• 01. Oktober: Richard Avedon, US-amerikanesche Fotograf.
• 03. Oktober: Janet Leigh, US-amerikanesch Schauspillerin.
• 04. Oktober: Gordon Cooper, US-amerikaneschen Astronaut.
• 10. Oktober: Christopher Reeve, US-amerikanesche Schauspiller.
• 21. Oktober: Jean Dondelinger, lëtzebuergeschen Diplomat a Politiker.
• 21. Oktober: Jean-Pierre Georg, lëtzebuergesche Sculpteur.
• 01. November: Aly Bintz, lëtzebuergesche Schauspiller a Sänger.
• 11. November: Jassir Arafat, palästinensesche Politiker.
• 01. Dezember: Fathi Arafat, palästinensesche Politiker.
• 01. Dezember: Bernhard zur Lippe-Biesterfeld, däitschen Adlegen; Prënz-Consort vun Holland.
• 02. Dezember: Émile Probst, lëtzebuergesche Kënschtler.
• 15. Dezember: Sidonie Goossens, britesch Harfspillerin.
• 28. Dezember: Susan Sontag, US-amerikanesch Schrëftstellerin (* 1933).

•  ?: Fuad Rouhani, iranesche Regierungsbeamten.